Monogamia to model małżeństwa lub relacji partnerskiej tworzonej przez dwie osoby. Para może uzgodnić wyłączność seksualną, romantyczną albo obie jej formy. Termin opisuje strukturę związku, lecz nie określa siły uczuć, jakości bliskości ani czasu trwania relacji.
Badacze rozróżniają monogamię małżeńską, społeczną i seksualną. Nie każda para łączy wszystkie te formy. Monogamia seryjna polega na budowaniu kolejnych związków, z których każdy w danym okresie obejmuje jednego partnera. Biolodzy używają tego terminu także wobec trwałych więzi par u zwierząt, choć taka więź nie zawsze oznacza wyłączność seksualną.
Na wybór monogamii wpływają wartości, kultura, doświadczenia i sytuacja życiowa. Badania nie potwierdzają prostego przekonania, że kobiety mają z natury większą skłonność do wierności niż mężczyźni. Poziom pojedynczego hormonu również nie pozwala przewidzieć zachowania konkretnej osoby. Wierność wynika z decyzji oraz respektowania wspólnych ustaleń.
Partnerzy powinni omówić, co uznają za zdradę, czy akceptują flirt i bliskość z innymi osobami oraz jakie granice dotyczą wiadomości lub aplikacji randkowych. Oboje muszą przyjąć zasady dobrowolnie i mogą je później zmienić. Jasna rozmowa ogranicza domysły i pomaga chronić granice każdej osoby.