Kompleksy seksualne to potoczne określenie utrwalonego wstydu, lęków i ograniczających przekonań związanych z ciałem, pożądaniem, podnieceniem lub doświadczeniami seksualnymi. Termin nie stanowi osobnej diagnozy medycznej. Trudność pojawia się, gdy te przeżycia wywołują silny dyskomfort, szkodzą relacjom albo skłaniają do unikania chcianej bliskości.
Źródłem mogą być surowe zakazy wyniesione z domu, wyśmiewanie, upokarzające doświadczenie, nierealistyczne wzorce ciała oraz presja bezbłędnej „sprawności seksualnej”. Na obraz siebie wpływają też dyskryminacja, brak rzetelnej edukacji i przykre doświadczenia. Płeć i orientacja nie wyznaczają zestawu kompleksów. Zainteresowanie konkretną praktyką podejmowaną za zgodą nie świadczy samo w sobie o zaburzeniu.
Kompleks może przejawiać się lękiem przed zbliżeniem, wstydem dotyczącym wyglądu, obawą przed odmową, ciągłym porównywaniem się lub trudnością w mówieniu o potrzebach. Nacisk zwiększa napięcie. Polecenie „wyluzuj” nie daje konkretnego wsparcia. Pomóc może precyzyjne nazwanie uczuć, rzetelna wiedza o zdrowiu seksualnym i rozmowa bez oceniania.
Gdy lęk nawraca, powoduje duże cierpienie lub ogranicza życie, można zwrócić się do psychologa albo psychoterapeuty, który ma kompetencje w obszarze seksualności. Ból, zmiany czucia lub utrwalone trudności z podnieceniem wymagają też konsultacji lekarskiej. Praca nad kompleksami nie odbiera prawa do rezygnacji z dowolnej praktyki; zgoda, komfort i granice danej osoby pozostają podstawą kontaktu.